W Podkarpackim Ośrodku Doradztwa Rolniczego w Boguchwale na bieżąco gromadzone i analizowane są ceny skupu mleka oferowane rolnikom. Poniżej przedstawiono analizę zmian cen skupu mleka w województwie podkarpackim na tle danych krajowych.
Do opracowania tej analizy wykorzystano dane z trzech podmiotów działających na terenie województwa podkarpackiego, zajmujących się skupem i przetwórstwem mleka:
Z tych podmiotów zbierane są comiesięcznie ceny za 1 litr mlekazyskiwane przez producentów rolnych. Zebrane dane publikowane są w biuletynie „Podkarpackie Wiadomości Rolnicze”.
Od 2021 r. ceny skupu mleka oferowane rolnikom podlegały znacznym wahaniom, przy jednoczesnej ogólnej tendencji wzrostowej. Na początku analizowanego okresu przetwórcy płacili od 1,42 do 1,53 zł za litr mleka. W kolejnych latach nastąpiły dynamiczne wzrosty, które doprowadziły do rekordowego poziomu około 3,10 zł za litr pod koniec 2022 r.
Tak wysoki poziom cen był jednak efektem niestabilności rynków spowodowanej wybuchem wojny w Ukrainie. W 2023 r. pojawiła się tendencja spadkowa, a ceny ustabilizowały się do połowy 2024 r. w przedziale 2,00-2,20 zł za litr. Druga połowa 2024 r. przyniosła lekkie ożywienie, a na początku 2025 r. ceny wzrosły nawet do 2,35 zł za litr. Miesiące letnie ponownie obniżyły ceny do poziomu 2,25-2,35 zł.
Jesień 2025 r. nie przyniosła oczekiwanej sezonowej podwyżki. W listopadzie ceny oferowane przez przetwórców wynosiły jedynie 2,15-2,22 zł za litr.
Ceny skupu mleka z wybranych podmiotów skupujących w woj. podkarpackim w latach 2021-2025
Na kształtowanie się cen skupu mleka wpływa wiele czynników, w szczególności:
W okresie ostatnich pięciu lat średnia cena skupu mleka wzrosła o około 45,6% – z 1,49 zł do 2,17 zł za litr. Różnice pomiędzy trzema analizowanymi podmiotami były niewielkie. Najczęściej nieco niższe ceny oferowała OSM Jasienica Rosielna, natomiast SM Mlekovita – zarówno w Trzebownisku, jak i w Sanoku – proponowała ceny zbliżone, choć zazwyczaj wyższe.
Zdarzały się jednak wyjątki. W listopadzie i grudniu 2024 r. cena w Trzebownisku była wyższa od tej oferowanej w Sanoku nawet o 0,57 zł za litr. Podobna anomalia wystąpiła w sierpniu 2025 r., kiedy w Sanoku oferowano 3,30 zł za litr mleka, podczas gdy w Trzebownisku było to 2,27 zł, a w Jasienicy Rosielnej 2,22 zł.
Na przestrzeni ostatnich 10 lat średnia cena skupu mleka w Polsce, według danych Głównego Urzędu Statystycznego, wzrosła z 1,28 zł za litr na początku 2015 r. do 2,20 zł za litr w październiku 2025 r. Oznacza to wzrost o niemal 71,8%.
Najwyższe ceny odnotowano w 2022 r., co było bezpośrednio związane z niestabilnością rynków po rosyjskiej inwazji na Ukrainę. W kolejnych latach ceny spadły do poziomu 2,00-2,20 zł za litr. Zimą 2024 r. nastąpił krótkotrwały wzrost do 2,67 zł, jednak w 2025 r. ponownie obserwowano stopniowe obniżanie się stawek.
Średnie ceny skupu mleka w wybranych podmiotach woj. podkarpackiego oraz w kraju w latach od 2015 do 2025
Porównanie danych GUS z informacjami od podkarpackich podmiotów skupujących mleko wskazuje, że ceny w regionie kształtowały się na zbliżonym poziomie do średniej krajowej. Do zimy 2022 r. stawki oferowane na Podkarpaciu były nieco niższe niż przeciętnie w Polsce. Od tego momentu, w większości miesięcy, ceny regionalne były już wyższe, co szczególnie wyraźnie zaznaczyło się w 2025 r.
Perspektywy dla sektora mleczarskiego nie są obecnie optymistyczne. Z danych Polskiej Izby Mleka wynika, że światowa produkcja mleka rośnie szybciej niż zapotrzebowanie. Wzrost podaży notują m.in. Stany Zjednoczone, Nowa Zelandia oraz Unia Europejska.
Światowy popyt na produkty mleczne zwiększa się jedynie o 1-1,5% rocznie, podczas gdy produkcja rośnie nawet o około 4%. Taka dysproporcja sprzyja presji spadkowej na ceny. W efekcie polscy producenci mleka mogą w najbliższym czasie mierzyć się z kolejnymi obniżkami cen skupu oraz trudniejszymi negocjacjami z mleczarniami, nawet przy utrzymującym się umiarkowanym popycie w Europie.
Oprac. Beata Kąkol
PODR Boguchwała
Źródło:
- Biuletyn PODR Podkarpackie Wiadomości Rolnicze – ceny zebrane od doradców PODR